Νίκος Τζόλλας: Τεχνητή Νοημοσύνη με κανόνες, ασφάλεια και ίσες ευκαιρίες για όλους

Η Τεχνητή Νοημοσύνη εξελίσσεται με πρωτοφανή ταχύτητα, μεταμορφώνοντας τον τρόπο που εργαζόμαστε, επικοινωνούμε και εξυπηρετούμαστε. Οι δυνατότητές της στην υγεία, την εκπαίδευση, την επιχειρηματικότητα και τη δημόσια διοίκηση είναι εντυπωσιακές. Ωστόσο, μέσα στον ενθουσιασμό της τεχνολογικής εξέλιξης, οφείλουμε να θέσουμε ένα κρίσιμο ερώτημα: Μήπως ήρθε η στιγμή να μετατοπίσουμε το ενδιαφέρον μας από την ταχύτητα ανάπτυξης της Τεχνητής Νοημοσύνης στη διαμόρφωση σαφών κανόνων χρήσης, στη διασφάλιση της ασφάλειας και στην ισότιμη πρόσβαση όλων των πολιτών στα οφέλη της;

Δεν πρόκειται για αμφισβήτηση της καινοτομίας και της τεχνολογικής προόδου, αλλά για μια αναγκαία αλλαγή προτεραιοτήτων. Η τεχνολογική πρόοδος δεν μπορεί να αποτελεί αυτοσκοπό. Οφείλει να υπηρετεί τον άνθρωπο, προστατεύοντας τα δικαιώματα, την αξιοπρέπεια και την ελευθερία του.

Οι προειδοποιήσεις διεθνών οργανισμών είναι χαρακτηριστικές. Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών αναδεικνύει τους κινδύνους της ανεπαρκούς εποπτείας και την ανάγκη ουσιαστικής λογοδοσίας. Η Διεθνής Αμνηστία έχει καταγράψει περιπτώσεις αλγοριθμικών διακρίσεων και κινδύνους παραβίασης της ιδιωτικότητας από τη μαζική συλλογή προσωπικών δεδομένων.

Η παραπληροφόρηση, τα παραποιημένα βίντεο και οι εικόνες (deepfakes), η αδιαφάνεια των αλγορίθμων και οι απειλές κυβερνοασφάλειας αποτελούν πραγματικούς κινδύνους. Ποιος ελέγχει τις αποφάσεις των συστημάτων; Ποιος αναλαμβάνει την ευθύνη όταν προκαλείται βλάβη; Πώς προστατεύονται τα δεδομένα μας;

Η απάντηση απαιτεί σαφείς κανόνες, διαφάνεια, ανεξάρτητους ελέγχους και ανθρώπινη εποπτεία. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία για την Τεχνητή Νοημοσύνη αποτελεί σημαντικό βήμα, αλλά καθοριστική τώρα είναι και είναι η άμεση  εφαρμογή της.

Η θέση μας είναι ξεκάθαρη: Η Τεχνητή Νοημοσύνη πρέπει να αναπτύσσεται με κανόνες και να αξιολογείται με κριτήριο το πραγματικό κοινωνικό όφελος. Όπως πχ είναι η πρόληψη των κινδύνων, η προστασία των πολιτών και των επιχειρήσεων, η διαφάνεια και η ψηφιακή σύγκλιση.

Παράλληλα, η Τεχνητή Νοημοσύνη πρέπει να αποτελεί εργαλείο κοινωνικής συμπερίληψης, όχι πηγή νέων ανισοτήτων. Ο ηλικιωμένος, το άτομο με αναπηρία, ο κάτοικος μιας απομακρυσμένης περιοχής και ο μικρός επιχειρηματίας δικαιούνται ισότιμη πρόσβαση στις δυνατότητές της, με εκπαίδευση, προσβάσιμες υπηρεσίες και ουσιαστική υποστήριξη.

Στην Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας προωθούμε πρωτοβουλίες ενημέρωσης, επιμόρφωσης και συνεργασίας με την επιστημονική και επιχειρηματική κοινότητα. Επιδιώκουμε να ενισχύσουμε την εμπιστοσύνη και τις ψηφιακές δεξιότητες, ώστε κανένας πολίτης να μη μείνει πίσω.

Το πολιτικό μας πρόταγμα είναι σαφές: Καινοτομία με κοινωνική ευθύνη, ασφάλεια και ίσες ευκαιρίες. Γιατί η πραγματική πρόοδος δεν μετριέται μόνο με τα επιτεύγματα της τεχνολογίας, αλλά με το πόσο βελτιώνει τη ζωή των ανθρώπων και το πόσο μειώνει τις κοινωνικές ανισότητες.

*Αντιπεριφερειάρχης Ψηφιακής Διακυβέρνησης Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας